جراحی ، پریو, مقالات عمومی

انواع تیغ بیستوری دندانپزشکی۱۴۰۱ + کاربرد [جدول شماره بندی]

4.3/5 - (48 امتیاز)

نام جراحی با استفاده از انواع تیغ بیستوری دندانپزشکی همراه است و تیغ جراحی(که در زبان فرانسوی به آن بیستوری می گویند) یکی از مهم ترین ابزار های هر دندانپزشکی به شما می رود. تیغ بیستوری یا اسکالپل Scalpel همان تیغی است که در تمامی موارد جراحی مخصوصا دندانپزشکی مورد استفاده قرار می گیرد.

بجهت کنترل هرچه بیشتر جراح در حین انجام کار، تیغ بیستوری بسیار تند است و باعث ورود کمترین تروما به محل جراحی می شود. تیغ های بیستوری دندانپزشکی از لحاظ اندازه و نحوه استفاده به چند دسته تقسیم بندی می شوند.

در استفاده های دندانپزشکی با توجه به سطح لثه اکثرا از تیغ بیستوری شماره  11 و 12 و 15 استفاده می شود. همچنین برای استفاده از تیغ بیستوری نیاز به دسته مناسب آن احساس می شود که شناسایی تیغ ها، دسته های آن و نحوه کار با هر دو از الزامات هر مطب دندانپزشکی است که دستیاز دندانپزشک باید به آن واقف باشد .

برای آشنایی بیشتر با سایر شرکتها و مواد و تجهیزات دندانپزشکی می توانید دومقاله مرتبط با این موضوع تحت عنوان آشنایی با وسایل دندانپزشکی برای دستیار دندانپزشک و اصطلاحات دندانپزشکی را در بخش مقالات فروشگاه تجهیزات دندانپزشگی آنتوس مطالعه کنید .

انواع تیغ بیستوری دندانپزشکی

انواع تیغ بیستوری دندانپزشکی کدامند؟

تیغ بیستوری هم مانند سایر وسایل دندانپزشکی دارای انواع و شمارع بندی های (سایزبندی) مختلف می باشد که در ادامه به آن ها می پردازیم :

1. تیغ بیستوری یکبار مصرف :

اکثر بیستوری‌ های یکبار مصرف دارای دسته ای پلاستیکی هستند. این مدل از اسکالپل ها ضدعفونی نشده و یکبار مصرف هستند. بدین معنی که باید کل ابزار را پس از استفاده به دور انداخت .

2. تیغ بیستوری قابل استفاده مجدد ( تیغ بیستوری چندبار مصرف ) :

تیغ های قابل استفاده مجدد از فولاد ضد زنگ یا مواد تیتانیوم ساخته شده است. بر روی بدنه این تیغ ها نوعی شیار وجود دارد که جهت قرار گیری بر روی دسته خاص آن استفاده می شود.  بدین ترتیب تیغه قابل تعویض خواهند بود. تیغه‌ های بیستوری چندبار مصرف معمولا به صورت جداگانه در کیسه‌ های استریل بسته بندی می‌ شوند اما به صورت غیر استریل نیز ارائه می‌شوند .

ویژگی های انواع تیغ بیستوری دندانپزشکی :

عموما تیغ های جراحی یا همان بیستوری  در بسته های 100 عددی ارائه می شود. تیغه‌ها و دسته‌ها، سایزهای گوناگونی دارند با توجه به عمق ناحیه عمل، دندانپزشک نیاز به تیغ مناسب خواهد داشت. به دلیل همراهی تیغ با دسته، ضروریست که این دو باید بر هم منطبق بوده و دسته تیغ جراحی بایستی با نوع جراحی انتخاب شود. برای هر نوع عمل جراحی دندانپزشکی، تیغ بیستوری مخصوص به آن وجود دارد. جنس تیغ بیستوری ( هر دو مدل یکبار مصرف و قابل استفاده مجدد) از مواد بسیار با کیفیت است. استیل کربن، برنج یا فولاد ضد زنگ برای ساخت تیغ بیستوری استفاده می شوند .

ویژگی های انواع تیغ بیستوری دندانپزشکی

معرفی پرکاربردترین شماره های تیغ بیستوری دندانپزشکی :

تا اینجا با تیغ های بیستوری آشنا شدیم و فهمیدیم که این ابزار فوق العاده تیز و برنده بوده و در انواع مختلف برای جراحی در سطوح مختلف دندان مورد استفاده قرار می گیرند. انواع تیغ ها بر اساس ظاهر و اندازه شماره بندی شده اند. عمق ناحیه‌ای که قرار است جراحی شود و نوع برشی که مدنظر جراح دندانپزشک است، می‌تواند نوع تیغ جراحی را با شماره‌ای خاص تعیین نماید. تیغ های بیستوری شماره  11 و 12 و 15 بیشترین مورد مصرف در دندانپزشکی را دارند .

تیغ بیستوری شماره 11 :

این مدل یکی از پراستفاده‌ترین، پرفروش ترین و تیزترین تیغ‌ها است. از این تیغ جهت ایجاد برش‌های سطحی و ظریف بر روی لثه بیمار استفاده می شود. اسکالپل شماره ۱۱ دارای یک حالت مثلث شکل می ‌باشد و ضخیم ‌تر از تیغ بیستوری شماره ۱۵ است، بنابراین استحکام و مقاومت بیشتری دارد.

تیغ بیستوری شماره 12 :

جهت ایجاد شکاف کوچک بر روی لثه عمدتاً از تیغ بیستوری شماره 12 استفاده می شود که جنسی عالی دارد. تیغ بیستوری شماره ۱۲ از فولاد (استیل) ضد زنگ ساخته می‌ شود و در انواع برش ‌های منحنی کاربرد دارد.

تیغ بیستوری شماره 15 :

اگر نیاز به برش های بسیار ظریف و منحنی شکل بر روی لثه ها باشد، دندانپزشکان از تیغ بیستوری شماره 15 استفاده خواهند کرد. این تیغ دارای لبه گرد و کوچک است. به همین دلیل این تیغ در جراحی اندام‌ های حساس مانند دهان، قلب و اطراف چشم استفاده می‌ شود.

پرکاربردترین  شماره های تیغ بیستوری دندانپزشکی

راهنمای خرید تیغ بیستوری دندانپزشکی :

برای خرید تیغ جراحی مناسب باید توجه بیشتری به خرج داد. زیرا انتخاب تیغ نامناسب و بی‌ کیفیت، ممکن است منجر به برش بافت اشتباه، آسیب بافتی و یا له‌ شدگی سلول ‌ها شود و عواقب ناخوشایندی به دنبال داشته باشد. توجه کنید که ست تیغ جراحی شما باید کامل باشد تا در صورت نیاز به استفاده از تیغ دیگر، سریعاً جایگزینی صورت گیرد. عوامل مختلفی در  تعیین قیمت تیغ جراحی موثر است. ازجمله:

  • برند تیغ (مارتین، موریس، های‌کات، مورتون، ریبل، …)
  • سایز تیغ (شماره ۹، ۱۰، ۱۱، ۱۲، ۱۵، ۲۰، ۲۱، ۲۲، ۲۳، ۲۴، ۲۵، …)
  • کیفیت و ویژگی های تیغ (ضد زنگ بودن، استریل بودن، یکبارمصرف بودن یا چندبارمصرف بودن)
  • دسته تیغ مورد نیاز و جنس آن
دسته تیغ بیستوری

دسته تیغ بیستوری مناسب کدام نوع از تیغ بیستوری است؟

معمولا تیغ های یکبار مصرف همراه با دسته عرضه می شوند اما در غیر اینصورت باید برای آنها دسته مناسب تهیه شود. با اینکه تیغ بیستوری بلند بوده و ضخامت مناسبی هم در قسمت تحتانی دارد، اما باز هم روی دسته قرار می گیرند تا مانع از بریدگی یا آسیب به دست جراح شوند. دسته تیغ‌ها از  جنس فلز برنج، کربید تنگستن و یا کربن‌استیل ساخته می‌شود و دارای اندازه‌ها و اشکال متفاوت می‌باشد .

برای تیغ‌های بیستوری شماره 6، 9 ، 10، 12، 14 و ۱۵ از دسته بیستوری شماره ۳ و ۹ استفاده می شود. جالب است بدانید دسته بیستوری شماره ۳، رایج‌ترین و پرکاربردترین دسته بیستوری در ست لوازم جراحی دندانپزشکان است.

اما پرکاربردترین تیغ جراحی دندانپزشکان یعنی تیغ شماره ۱۱ بر روی دسته بیستوری شماره 7 قرار می گیرد.

برای تیغ‌های بیستوری شماره ۲۰، ۲۱، ۲۲، ۲۳ و ۲۴ باید از دسته بیستوری شماره ۴ و ۶ استفاده کنید.

جدول راهنمای شماره انواع تیغ بیستوری دندانپزشکی به همراه دسته بیستوری :

تیغ بیستوری 24تیغ بیستوری 23تیغ بیستوری 22تیغ بیستوری 21تیغ بیستوری 20تیغ بیستوری 15تیغ بیستوری 14تیغ بیستوری 12تیغ بیستوری 11تیغ بیستوری 10تیغ بیستوری 9تیغ بیستوری 6
******دسته بیستوری 3
*****دسته بیستوری 4
*****دسته بیستوری 6
*دسته بیستوری 7
******دسته بیستوری 9

روش قرار دادن انواع تیغ بیستوری دندانپزشکی بر روی دسته بیستوری :

بخاطر داشته باشید که برای برداشتن و یا قرار دادن تیغ بر روی دسته بیستوری، باید از سوزن گیر استفاده کنید. انتهای تیغ که به صورت مورب می باشد و گردن دسته بیستوری که شیار و لبه مایلی دارد، در هنگام جا انداختن تیغ باید با هم منطبق باشند. با دقت قسمت بالا و کند تیغه را توسط پنس گرفته و سپس داخل شیار بیستوری قرار دهید.

جهت برداشتن تیغ، آن را با سوزن گیر گرفته و همانطور که دهانه آن به سمت پایین است (تا به شخصی که احتمالاً روبروی شما ایستاده آسیبی نرسد)، آن را به سمت جلو حرکت داده تا تیغ از آن خارج شود. 

نحوه کار با اسکالپل :

نحوه استفاده از تیغ بیستوری بسیار ساده بوده و دندانپزشک جراح، با کسب تجربه و مهارت در استفاده از آن استاد خواهد شد. اما هنگام استفاده از تیغ بیستوری یا اسکاپل بهتر است موارد زیر درنظر گرفته شود:

عموماً جهت آسیب نرساندن به بخش های مختلف دهان، دندانپزشک جراح تیغ را به صورت عمودی یا زاویه دار در دست نمی گیرد.

قبل از انجام عمل، حتما باید برش و تیزی تیغ سنجیده شود. تیغ بیستوری باید آن‌قدر تیز و برنده باشد که با کوچک‌ترین تماس با ناحیه تحت درمان، آن را برش دهد.

عموما نیازی به استریل کردن تیغ های جراحی وجود ندارد زیرا در بسته بندی‌های استریل ارائه می‌شوند. در صورت استریل نبودن حتما باید قبل از استفاده تیغ را استریل کرد.

اتکلاو یار همیشگی جراحان دندانپزشک است. در صورت چندبارمصرف‌بودن تیغ، قبل و بعد از استفاده باید توسط اتوکلاو استریل شوند.

داشتن تیغ مناسب، با جنس خوب و دسته عالی، تنها راه موفقیت یک جراح نیست. تکنیک مناسب نیز برای اطمینان از یک برش دقیق الزامی است. 

سوالات متداول :

پرکاربردترین دسته تیغ بیستوری کدام است ؟

دسته تیغ بیستوری شماره 3 پرکاردترین است . اطلاعات مربوط به انواع شماره های تیغ بیستوری در جدول ذکر شده

پر کاربردترین تیغ بیستوری دندانپزشکی کدام است ؟

پرکاربردترین تیغ جراحی دندانپزشکان یعنی تیغ شماره ۱۱ بر روی دسته بیستوری شماره 7 قرار می گیرد

پرمصرفترین شماره تیغ بیستوری در جراحی دندانپزشکی کدام هستند ؟

تیغ های بیستوری شماره  11 و 12 و 15 بیشترین مورد مصرف در دندانپزشکی را دارند .

گردآوری: واحد تحقیق و پژوهش آنتوس

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.