دسته‌بندی نشده

اتوکلاو دندانپزشکی چیست ؟[نحوه عملکرد و کار با اتوکلاو]

اتوکلاو دندانپزشکی چیست

اتوکلاو دندانپزشکی چیست و چه تفاوتی با اتوکلاو آزمایشگاهی و انواع اتوکلاو های دیگر دارد؟باید بگوییم که هیچ تفاوتی بین عملکرد انواع اتوکلاو دندانپزشکی با سایر اتوکلاو آزمایشگاهی و اتوکلاو بیمارستانی و انواع اتوکلا های دیگر نیست و تفاوتی که باعث می شود تا با نام های مختلف آنها را بشناسیم تنها محلی است که از آن ها استفاده می کنیم، مثل مطب دندانپزشکی و یا داخل آزمایشگاه.

برای آن که بتوانیم بهترین اتوکلاو را با توجه به نیاز خود انتخاب و خریداری کنیم حتما لازم است ابتدا نیاز خود از یک اتوکلاو را بدانیم و سپس در مورد نحوه عملکرد انواع اتوکلاو و ساز و کار آنها مطلع باشیم تا بتوانیم تفاوت های انواع اتوکلاو ها را از هم تشخیص دهیم، چرا که در بازار انواع مارک اتوکلاو با خصوصیات و ویژگی های متفاوت داریم.

ما در این مقاله سعی کرده ایم تا به معرفی جامع در مورد انواع اتوکلاو ها از جمله اتوکلاو دندانپزشکی بپردازیم و عملرکد و کارایی های آن را برای شما شرح دهیم.

انواع اتوکلاو دندانپزشکی چیست

 

اتوکلاو دندانپزشکی چیست ؟

اتوکلاو دندانپزشکی یک دستگاه استریل کننده است که به وسیله بخار با دمای بالا عمل استریل را انجام می دهد و دارای محفظه با فشار است که بخار  درون این محفظه اشباع شده و با بالا رفتن دما عمل استریلیزاسیون انجام می شود.

همانطور که به آن اشاره کردیم اتوکلاو های در آزمایشگاه ها و مراکز بهداشتی و مراکز درمانی و مطب ها و کلینیک ها و بیمارستان ها و درمانگاه ها و … استفاده می شود می توان گفت جزو سریع ترین و موثر ترین روش های استریل کردن می باشد.

اتوکلاو دندان پزشکی

 

روند فرایند استریل کردن در انواع اتوکلاو دندانپزشکی چیست ؟

کل مدت زمان کار کردن دستگاه اتوکلاو از زمانی که دکمه استارت دستگاه زده می شود تا پایان کار سیستم دارای سه مرحله کلی است که طی آن عمل استریلیزسیون به طور کامل انجام می شود :

  • مرحله شروع کار ( preheatting time)
  • مرحله استریلیزاسیون (sterilizasio time)
  • مرحله خشک کردن (drying time)

و اگر بخواهیم بصورت جزئی تر شرح دهیم می توان برنامه کامل استریلیزاسیون توسط اتوکلاو را بصورت زیر دسته بخش بندی کرد:

  1. مرحله آبگیری
  2. مرحله پیش از خلاء
  3. مرحله افزایش دما
  4. مرحله استریل کردن
  5. مرحله تخلیه
  6. مرحله پس از خلاء
  7. مرحله خشک کردن
  8. مرحله یکسان سازی
  9. مرحله پایان کار

عملکرد اتوکلاو دندانپزشکی

 

روش عملکرد و انجام کار اتوکلاو دندانپزشکی چیست ؟

در شروع کار دستگاه اتوکلاو دندانپزشکی ابتدا آب درون مخزن اصلی  به یک از دو حالت زیر بخار شده:

  • حالت شماره یک : آب مستقیما به درون چمبر می ریزد و به وسیله یک المنت که دور چمبر پیچیده شده است گرم می شود و به دمای 100 درجه سانتیگراد می رسد تا بخار شود .
  • حالت شماره دو : آب به درون مولد بخار هدایت می شود و در آن جا تبدیل به بخار تبدیل می شود و سپس بخار به درون چمبر هدایت می شود که این حالت نسبت به حالت اول دارای مزیت نسبی بهتری است چرا که سیستم تولید بخار بطور کامل جدا از چمبر است.

بعد از تولید بخار نوبت به مرحله Heating می رسد که در این مرحله پس از بسته شدن محیط به وسیله شیر های برقی و ایجاد خلا با بالا رفتن دما فشار حاصل نیز زیادتر می شود و در زمان رسیدن به دمای مد نظر فشار به بخار به 2/1 یا 2/2 بار می رسد و در این زمان آماده انجام فرآیند استریلیزاسیون می شود.

پس از اتمام فرّند استریلیزاسون بخار درون محفظه به قسمت کندانسور هدایت می شود و در آنجا طی فرآیند میعان به آب تبدیل می شود  و به مخزن آب مصرف شده بر می گردد.

در انتها عملیات خشک کردن صورت می گیرد و ابزار استریل شده آماده خروج از دستگاه اتوکلاو دندانپزشکی می شوند.

توجه داشته باشید که مراحل ذکر شده اساس کار اتوکلاو ها می باشد اما در اتوکلاو هایی که پمپ وکیوم دارند این مراحل متفاوت هستند.

کلاس بندی انواع اتوکلاو دندانپزشکی چیست ؟

اتوکلاو ها با توجه به ابزاری و وسایلی که درون آن قرار می گیرد تا استریل شوند به سه کلاس تقسیم می شود.

  1. کلاس N : که برای ابزار جامد و بدون پوشش استفاده می شوند.
  2. کلاس S : مانند کلاس N برای وسایل جامد استفاده می شود با این تفاوت که هم وسایل پوشش دار و هم وسایل بدون پوشش و سوراخ دار را می توان درون آن قرار داد و استریل کرد.
  3. کلاس B : این کلاس از اتوکلاو ها علاوه بر تمامی وسایل  جامد پوشش دار و بدون پوشش، قابلیت استریل کردن منسوجات را هم نیز دارد.

مشخصات اتوکلاو کلاس N در انواع اتوکلاو دندانپزشکی چیست:

همانطور که گفته شد این دسته از اتوکلاو ها تنها قادر به استریل کردن ابزار و وسایل جامد و بدون پوشش هستند.

ار اتوکلاو های رو میزی کلاس N برای استریل کردن مایاتوکلاد کلاس N  مایعات و مواد دور ریختی نیز استفاده می شود و از آنجایی که دمای حرارت دستگاه برای استریل کردن بصورت یکنواخت است نمی تواند آسیبی به مواد برساند و به همین خاطر برای استریل کردن انواع پلاستیک و نمونه های آلوده و محیط کشت به عنوان اتوکلاو آزمایشگاهی از آن استفاده کرد.

جنس اتوکلاو کلاس N از نوع استیل همراه با روکش رنگ است و جنس چمبر آن نیز از نوع استیل ضد زنگ می باشد.

یک سیستم کنترل کننده در آن وجود دارد که میزان سطح آب و دما و فشار را کنترل می کند و چنانچه مشکلی ایجاد شود به صورت خودکار آن را غیر فعال می کند.

این نوع ار اتوکلاو ها در حجم های 11 و 22 و 44 لیتری هستند که دمای آن ها بین 110 تا 135 درجه سانتی گراد می باشد.

میزان دقت دمایی آن ها نیز 0.1 درجه سانتی گراد در 121 درجه سانتی گراد می باشد و میزان فشار آن بین 0.4 الی 2.3 کیلوگرم بر سانتی متر مربع است که در مدت زمان استریل آن بین 0 تا 99 دقیقه می باشد.

اتوکلاو کلاس N

 

مشخصات اتوکلاو کلاس B در انواع اتوکلاو دندانپزشکی چیست :

این سری از اتوکلاو ها با آنکه کوچک هستند اما توانایی و کاربرد آن با اتوکلاو های صنعتی قابل مقایسه هستند.

ویژگی این اتوکلاو این است که هر وسیله ای را اعم از اجسام تو خالی و بیا با بسته بندی پارچه ای و منسوجات و مایعات و … را می تواند استریل کند.

ساز کار آن بدین صورت است که دو مرحله وکیوم اولیه و ثانویه دارد مه در نتیجه وسایل در حال استریا شدن را خشک کرده و به روند اتوکلاو شدن نیز سرعت می بخشد.

اتوکلاو کلاس B

 

مشخصات اتوکلاو کلاس S در انواع اتوکلاو دندانپزشکی چیست :

این نوع از اتوکلاو ها بین اتوکلاو کلاس N و کلاس B قرار می گیرند. بطوری که  تخلیه هوا  را بعد از چندین بار استفاده از فشار بخار قوی تر از اتوکلاو کلاس N انجام می دهند ولی استریل سازی آن نیز محدود است و نمی توان با آن منسوجات را استریل کرد.

اتوکلاو کلاس s

 

نکات مهم در هنگام استفاده از انواع اتوکلاو دندانپزشکی چیست ؟

  • وسایل را در داخل پارچه های دو لایه بپیچید و سپس در داخل بیکس قرار دهید.
  • قبل از استفاده کردن از بیکس دقت کنید که کاملا خشک و شسته شده باشد.
  • بیکس ها را زیاد پر نکنید.
  • هنگام قرار دادن بیکس در اتوکلاو دریچه آن را باز بگذارید تا بخار در داخل آن جریان پیدا کند.
  • برای سنجش استریل وسایل از تست های اتوکلاو استفاده کنید تا از بابت استریل شدن آنها اطمینان پیدا کنید.
  • بعد از استریل کردن حتما تاریخ استریل کردن بر روی پک ها درج شود.
  • وسایل استریل شده در پک پارچه ای تا 30 روز و در داخل کاعذ پزشکی تا دو هفته استریل می باشند اما به شرطی که رطوبت نگیرند.
  • وسایل بعد از اتوکلاو شدن نیاز به 10 الی 20 دقیقه زمان دارند تا خشگ شوند پس بلافاصله پس از اتمام کار دستگاه، وسایل را بلافاصله از دستگاع خارج نکنید.
  • برای برداشتن وسایل از درون بیکس از دست استفاده نکنید، چرا وسایل دوباره آلوده می شوند و برای این کار می توانید از پنس های استریل استفاده کنید.

اتوکلاو دندانپزشکی چیست

 

منظور از نحوه چینش وسایل در اتوکلاو دندانپزشکی چیست ؟

از آنجایی که وسایل درون اتوکلاو دندانپزشکی به وسیله بخار و فشار آن استریل می شوند پس حتما نیاز است تا یک سری از اقدامات در نحوه چینش وسایل درون اتوکلاو رعایت شود تا بخار به تمامی قسمت های محفظه و وسایل برسد که بتواند استریل کردن را بطور کامل انجام دهد.

نکاتی که در هنگام چینش وسایل در درون اتوکلاو باید به آن توجه کرد شامل موارد زیر است:

  • اتوکلاو را کامل پر نکنید و حداکثر مقدار استاندارد برابر با سه چهارم فضای درونی اتوکلاو است.
  • وسایل را در درون اتوکلاو به صورت عمودی قرار دهید به طوری که بین آن ها فضای خالی وجود داشته باشد تا بخار بتواند بین ابزار به راحتی جریان پیدا کند.
  • پیچ ها و قطعات ابزار را شلکنید تا بخار بتواند به تمامی خلل و فرج ابزار نفوذ پیدا کند.
  • وزن هر بسته بهتر است بین 5 تا 7 کیلوگرم باشد و به گونه ای نباشد که پک های اتوکلاو خیلی کوچک و یا خیلی بزرگ باشند.

نحوه چینش ابزار در اتوکلاو دندانپزشکی چیست

 

 

 

گردآوری: واحد تحقیق و پژوهش آنتوس

2 دیدگاه در “اتوکلاو دندانپزشکی چیست ؟[نحوه عملکرد و کار با اتوکلاو]

  1. Kleinmetall گفت:

    Great content! Keep up the good work!

    1. modiriat گفت:

      Thanks

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *